Posted on Geef een reactie

James Jamerson: dé bassist van Motown

James Jamerson

James Jamerson is een van de meest invloedrijke bassisten in de popmuziek geweest. Hij wordt wel het geheime wapen van platenlabel Motown genoemd en is medeverantwoordelijk geweest voor tientallen hits in de jaren’60 en ’70.

Motown

Jamerson is op meer dan 80 nummer 1 hits vann het soul platenlabel Motown uit de jaren ’60 en begin jaren ’70 te horen. Ook op hits van anders platenlabels, zoals Brunswick en Invictus, is hij overigens te horen als bassist. Hij wordt wel een van de meest belangrijke bassisten in de moderne muziekgeschiedenis genoemd. Zo belangrijk dat in 2000 zijn naam werd toegevoegd aan de Rock and Roll Hall of Fame.

Motown
Motown logo. Bron afbeelding: Wikipedia

Hoe het allemaal begon

James Lee Jamerson werd op 29 januari 1936 geboren in Charleston, North Carolina. Zijn vader was havenarbeider en zijn moeder werkte als schoonmaakster.  Na de scheiding van zijn ouders was hij vaak bij zijn oma te vinden die piano speelde en bij een tante die zong in een kerkkoor. Daar werd het muzikale fundament gelegd voor de verdere  carrière van Jamerson.

Hij kreeg op jonge leeftijd een ernstig fietsongeluk en was een lang aan een rolstoel gekluisterd en daarna was hij gedwongen om speciaal schoeisel te dragen. Het ongeluk zorgde ervoor dat zijn zelfvertrouwen een flinke deuk kreeg en waarschijnlijk lag hier de oorzaak van zijn latere drankverslaving. In 1953 verhuisde de moeder van de jonge James naar Detroit om werk te vinden en een jaar volgde James. Op school leerde hij contrabas spelen. Hij bleek talent te hebben en maakte snel naam in de jazz- en bluesscène.

James Jamerson
James Jamerson op de Fender P-Bass. Door Experimento69 via Wikipedia.

The Funk Brothers

Nadat hij zijn middelbare schooldiploma op zak ging hij aan de slag als bassist en werd een veelgevraagd muzikant bij lokale opnamestudio’s. In 1959 kreeg hij een vaste baan bij de Hitsville USA-studio van Berry Gordy, de voorloper van het platenlabel Motown. Hij maakte daar deel uit van een groep sessiemuzikanten die zichzelf The Funk Brothers noemden, maar nooit onder deze naam naar voren kwamen. Deze kleine maar erg hechte groep speelde de meeste hits van Motown in de 60’er jaren. Op de eerste opnames van Jamerson kan men nog de contrabas horen maar al snel stapte hij over op de elektrische basgitaar, een Fender Precision Bass.

Erkenning

Het werk van The Funk Brothers is jarenlang op de achtergrond gebleven, ze ware slecht sessiemuziekanten. . Sommige leden van The Funk Brothers konden niet omgaan met dit gebrek aan erkenning. Hun salaris was laag en ze werden nooit vermeld op de de platen waarop ze meespeelden (behalve op What’s Going On van Marvin Gaye). Toen Motown in 1972 verhuisde van Detroit naar Los Angeles, bleven bijna alle leden van The Funk Brothers achter in Detroit.

De erkenning kwam pas in 2003 door de documentaire Standing in the Shadows of Motown. De film is gebaseerd op het boek van muziekjournalist Allan Slutsky over leven en werk James Jamerson. Bekijk de documentaire hieronder .

The Funk Machine

Jamersons contrabas was een Duitse contrabas en waar hij de baslijnen mee speelde op Motown-platen als My Guy van Mary Wells en (Love Is Like A) Heatwave van Martha and The Vandellas.

In 1961 overtuigde een collega basspeler Horace ‘Chili’ Ruth Jamerson om ook eens een elektrische basgitaar te gaan spelen. Jamerson wilde er eigenlijk niet aan, maar toen hij de Fender Precision Bass probeerde was hij verkocht en hij schafte een elektrische basgitaar aan die hij ‘Black Beauty’ noemde. Het was een zwarte P-Bass met mapletoets uit 1957. Hiermee speelde hij onder andere de baspartijen van nummers als Bernadette van The Four Tops, I Was Made To Love Her van Stevie Wonder, You Keep Me Hangin’ On van The Supremes en I Heard It Through The Grapevine van Marvin Gaye. Deze basgitaar werd gestolen en Jamerson kocht een 1962 Fender Precision Bass die  hij ‘The Funk Machine’ noemde.

De basgitaar van James Jamerson

In mei 2017 werd de basgitaar van Jamerson, niet de beroemde ‘Funk Machine’ overigens op een veiling te koop aangeboden. Het ging om een Fender Precision Bass uit 1962. Deze bas was in het bezit van Jamerson van 1962 tot 1967 of 1968. Hij leende zijn basgitaar uit aan collega bassist Billy Hayes die toen een optreden had, maar geen bas voorhanden. De bas is om een of andere reden nooit meer teruggegeven aan Jamerson.

Jamerson  en later ook Hayes, heeft op 1 snaar na (de G snaar), geen enkele snaar vervangen. Toen de basgitaar geveild werd, had deze nog 3 originele La Bella flatwound snaren. Bijzonder toch!

Een soortgelijke basgitaar is overigens gewoon nog te koop. Bekijk de basgitaar in de shop.

 

Flatwound snaren

Jamerson gebruikte altijd La Bella heavy-gauge (.052-.110) flatwound snaren. Alleen als er een snaar brak, verving hij deze. De meeste bassisten hadden moeite om op de bas van Jamerson te spelen. De basgitaar speelde door de dikke snaren in combinatie met de hoge actie erg zwaar, maar zorgde wel voor de speciale vintage en diepe sound die Jamerson ten gehore bracht. In de Basgitaar Shop vind je overigens ook diverse soorten flatwound snaren. Niet van het merk La Bella, maar de flatwounds van de merken Ernie Ball, d’Addario en Elixer zijn minstens even goed! En wil je meer weren over flatwounds? Lees dan het artikel Flatwound basgitaarsnaren: voor- en nadelen.

The Hook

Jamerson speelde alleen met de wijsvinger van zijn rechterhand. Waarschijnlijk kwam dit omdat hij bas had leren spelen op de contrabas. Deze vinger werd ook wel The Hook’ genoemd. Op onderstaande video zie je duidelijk de bijzondere speelstijl van James: de middel- en ringvinger op de verchroomde elementkap en spelend met The Hook.

De dood van James Jamerson

Op 2 augustus 1983 overleed James Jamerson. Hij kampte zijn hele leven al met alcoholproblemen. Waarschijnlijk overleed hij aan een hierdoor veroorzaakte levercirrose en longontsteking. Hij was pas 47 jaar oud. Zijn beroemde basgitaar ‘The Funk Machine’ die vlak voor zijn door werd gestolen uit zijn huis in Las Angeles, is tot op de dag van vandaag nog niet terecht.

James Jamerson Top 10

De 10 meest beroemde hits waarop James Jamerson de basgitaar speelde.

  1. Ain’t No Mountain High Enough – Marvin Gaye and Tammi Terrell
  2. Band Of Gold – Freda Payne
  3. Bernadette – Four Tops
  4. Darling Dear – Jackson 5
  5. For Once In My Life – Stevie Wonder
  6. Going To A Go Go – The Miracles
  7. Home Cookin’ – Jr Walker & The All Stars
  8. It’s The Same Old Song – Four Tops
  9. Love Child – Diana Ross and The Supremes
  10. What’s Going On – Marvin Gaye

 

Luister naar James Jamerson

Wil je weten aan welke nummers Jamerson allemaal aan heeft meegewerkt? Beluister dan de Spotify afspeellijst met meer dan 4 uur muziek met hits waarop Jamerson de baspartijen verzorgde. Op deze site vind je overigens (bijna) alle nummers terug waar Jamerson op meespeelde.

Lees ook het artikel over die andere onbekende én toch wereldberoemde bassist Carol Kaye.

Bronnen: Bass GeniusBass Player, Fender Bass PlayerMetafilter, Phil Brodie BandWikipedia

BEZOEK DE BASGITAAR SHOP
 

Deel dit bericht!
Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *